Spor: Testosteron (Erkeklik Hormonu) Rehberi

Testosteron sporcular için oldukça önemli bir hormondur. Bu yazımızda Testosteron arttıran yöntemlere , testosteron düşüklüğü sebeplerine değindik.

Sağlıklı bir bağışıklık sistemi, güçlü kemikler, şekilli kaslar ve erkeksi bir görünüm, bunlar testosteron’un etkilerinden sadece birkaçı.

Yazımda testosteron nedir?, nasıl sentezlenir?, testosteronun vücuttaki görevi nedir? gibi soruların cevabını bulmakla beraber sporda doping olarak testosteron kullanmanın zararlarını ve testosteron arttırma yöntemlerini de öğreneceksiniz.

Testosteron’a bir hekim gözünden bakmaya hazır mısınız? O zaman başlıyoruz!

Testosteron nedir ?

Steroid türevi bir hormon olan testosteron erkeklerde testislerden, kadınlarda ise yumurtalıklardan (leyding hücreleri) sentezlenir. Erkeklerde kadınlardan 20 kat daha fazla sentezlenir. (Erkeklerde 230-1000 (ng/dl) olan normal testosteron seviyesi kadınlarda 23-80 (ng/dl) arasındadır.)

Sentezlenmesi

Testosteron sentezinin uyarılması hipotalamus üzerinden salgılanan GNRH ile başlar. GNRH sayesinde artan LH, FSH testislere ya da yumurtalıklara yönelerek kolesterol türevi bir hormon olan testosteronun salgılanmasını başlatır.

Ergenliğin ikinci yarısından sonra sentez miktarı artan testosteron 25 ile 34 yaşlar arasında en yüksek seviyeye ulaşır. Artan yaş ile azalan testosteron ile beraber kalp hastalığı riski artarken , azalan kemik yapımına bağlı olarak osteoporoz ( kemik erimesi ) görülebilir.

testosteron

Testosteronun vücutta gösterdiği etkiler

Artan testosteron ile beraber

  • Deride bulunan yağ bezlerini büyür. Bu akne (sivilce) oluşumuna sebep olabilir.
  • Kadınlarda klitoris büyümesine (klitoromegali) sebep olabilir.
  • Cinsel istek ( ibido) artar.
  • Vücut tüylerinde artış ve renk koyulaşması görülür. (ergenlikte meydana gelen kasık, göbek vb. bölgesinde meydana gelen kıllanmanın sebebi budur.)
  • Saç dökülmesini arttırabilir.-androjenik alopesi- (Dihidrotestosteron formuna dönüşen testosteron genetik olarak yatkın bireylerde saç dökülmesine sebep olabilir.)
  • Deri altı yağ miktarını azalır.
  • Kas gücü ve kütlesi artar.
  • Ses kalınlaşması, adem elmasında büyüme görülür.
  • Testislerde sperm üreten dokuların büyür.
  • Kemik büyümesi ve sertleşmesi artar.

gibi etkiler görülür.

Birçok sporcunun doping olarak kullandığı testosteronun androjenik reseptörler aracılığı ile kaslarda protein yapımını arttırdığı bir gerçek.

Ama artan protein yapımı sporcuların güçlü ve daha hızlı yenilenen kaslara sahip olmasını sağlamak ile beraber doping olarak alınan testosteronun yan etkileri de bir o kadar ürkütücü.

Testosteron kullanımının uzun vadede prostat kanseri, kalp hastalığı, inme gibi hastalıklarla karşılaşma riskini arttırdığı bilinmektedir.

Egzersiz ve testosteron

Egzersiz sonrasında kısa vadede artan testosteron beta-adrenerjik reseptörlerin uyarılmasına bağlıdır. Daha ağır egzersizler ile beraber daha fazla uyarılan reseptörler testosteron salınımını arttıracaktır.

Yani huzurlu bir yürüyüş ile zorlu bir bacak antrenmanının salgılanmasını uyardığı testosteron miktarı oldukça farklıdır .

Ancak yüksek yoğunluklu dayanıklılık egzersizleri testosteron salınımını baskılayabildiğini unutmamalısınız.

Testosteron seviyesi neden düşer ?

  • Kronik (sürekli) olarak düşük kalorili diyetler ve obezite ile sonuçlanmış aşırı beslenme
  • Vitamin ve mineral eksikliği (çinko , magnezyum ve Vitamin B6 )
  • Depresyon,
  • Uyuşturucu kullanımı,
  • Overtraining,
  • Kronik hastalıklar,
  • Uyku apnesi, bozulmuş uyku düzeni,

olarak sıralanabilir.

Düşük testosteron belirtileri

  • Cinsel isteksizlik (libido kaybı), sertleşme problemleri,
  • Yorgunluk,
  • Depresyon,
  • Güçsüzlük,
  • Yağlanma,
  • Kemik yoğunluğunda azalma,
  • Artmış kötü kolesterol (LDL), azalmış iyi kolesterol (HDL),

olarak sıralanabilir.

Doğal yoldan testosteronunuzu nasıl arttırırsınız?

Ekstra

  • Testosteron büyüme hormonunun salınımını kolaylaştırır.
  • Testosteron seviyeleri yaz aylarında artar.
  • Cinsel uyarılma testosteron seviyesini arttırır.
  • Yüksek soya bazlı besinler testosteron seviyesini düşürebilir.

Testosteron ile ilgili konuşulacak birçok konu olmasına rağmen yazı içerisinde bahsedilebilecekler bunlar. Son olarak doping kullanımının gerçekten zararlı olduğunu tekrarlamak istiyorum. Lütfen doğal yollara sadık kalın, hırsınızın kurbanı olmayın.

Sorularla Kilo Vermek Kitabına Ücretsiz Erişmek için Mail Listeme Abone Olun!

Yeni yayınlanan makalelerden haberdar olmak için haftalık olarak gönderdiğim maillere abone olabilirsiniz. Spor ve sağlık dünyasındaki gelişmelerden her hafta ücretsiz bilgi sahibi olun!

Lütfen Bekleyiniz..

Abone olduğunuz için teşekkür ederiz. Lütfen mail aboneliğinizi size gönderdiğimiz email üzerinden onaylayınız!

Mail ağımızı ve bilgilerinizi 3. şahıs ile paylaşmıyoruz, daha ayrıntılı bilgi için sağlıksal ve hukuki feragatname sayfamızı inceleyin.

Dr. Can Çiftçi Hakkında

Eğitimini Cerrahpaşa Tıp Fakültesinde tamamlamış olan Dr. Can, kâr amacı gütmeyen ve tarafsız bir girişim olan Fitekran.com'u 2013 yılında kurdu. Egzersiz fizyolojisi, ergojenik beslenme, obezite ve insülin direnci konularında yoğun olarak çalışan Dr. Can ayrıca sağlık, diyet ve egzersiz alanında birçok kurum ile çalışmakta ve sosyal sorumluluk projeleri yürütmektedir.

Yazıya Yorumlar

Testosteron (Erkeklik Hormonu) Rehberi yazısı için gelen yorumlar ve tartışmalar...

  1. zeki can dedi ki:

    kullandığımız supplementlerde testosteron arttırıcı bir durum söz konusu olur mu ? (testosteron supplementleri hariç)

    • İ. Can Çiftçi dedi ki:

      İyi beslenme ve doğru supplement tercihi testosteron düzeyini yükseltebilir. Ama bu sanılanın aksine aşırı değil vücudun belirlediği sınırlar içerisinde olur. Yani korkulacak bir durum değildir.

      Mutlu ve sağlıklı günlere!

  2. Burcak dedi ki:

    Merhaba Can Bey,

    Polikistik over sendromlu kadınlara testosterone seviyelerini düşürmek için öneriniz var mı? Ayrıca polikistik over sendromlu kadınlar için beslenme ve yaşam önerileri için bir yazı yazmayı düşünüyor musunuz?

  3. Furkan dedi ki:

    Hocam meraba 21 yaşında fitness ile ilgileniyorum 8-10 hafta süreyle testosteron hormonu kullansam (kişisel antrenör denetiminde) yan etkisi olabilir mi ? Teşekürler

    • İ. Can Çiftçi dedi ki:

      Selamlar, kontrolü kim yaparsa yapsın steroid size ZARAR verir. Bu sebeple hormon kullanımından ve sizi düşünmeyerek hormon kullanımını önerenlerden uzak durun.

      Mutlu ve sağlıklı günlere!

  4. Kayqısız ramazan dedi ki:

    Hocam yardımcı olurmusunuz lütfen 3 aylık bir streoid kullanımım oldu ve sonra bıraktım 2 yıldır spor yapıyorum ve gögüs uçlarımın düştü bunun için bi yardımcı olurmusunuz selamlar

    • canciftci dedi ki:

      Jinekomasti olmuş olabilir. Muayene olmanız gerekir. Ciddi boyutlarda ise ve sizi rahatsız ediyorsa bir genel cerrah ile görüşüp ameliyat hususunu tartışmalısınız.

      Mutlu ve sağlıklı günlere!

  5. Martin dedi ki:

    Merhaba Can bey,

    Son 20 gündür cinsel isteğimde inanılmaz bir azalma ve sertleşme sorunum var. Ayrıca kişilik olarak da aşırı rahat-relax bir hale geldim. 31 yaşındayım, bekarım. Çok nadir cinsel aktivitem olur (Yılda 1-2 kez) Bu kadar az aktivite benim tercihimdi. Ama cinsel isteksizliğim hiç bu kadar olmamıştı. Artı, yaklaşık 10 yıldır bir uyku düzensizliğim var. Ve son 20 gündür de haftada 2 kez olmak üzere yoğun spor yapıyorum. Bir gün ağırlık çalışması, diğer gün kardio şeklinde. Bir de bu 20 gün öncesinde depresyona iyi gelir diye sarı kantaronlu+adaçaylı+rezeneli+tıbbi naneli bi bitki çayına başladım. (Adaçayı ve rezenenin östrojeni arttırdığını okumuştum)

    Şimdi; benim libido düşüklüğü neden olabilir?

    A) Cinsel aktivite azlığı

    B) Spor + porsiyonları küçültmem

    C) Uyku düzensizliği

    D) Karışık bitki çayından

    • canciftci dedi ki:

      Uyku düzensizliği ve düşük kalori alımı ciddi libido düşüşlerine sebep olur. Ayrıca bitki çayı minimal bir etki sağlamış olabilir. Libido artışı için mutlaka doğru uyku düzenine kavuşmalısınız.

      Mutlu ve sağlıklı günlere!

  6. mesut yıldız dedi ki:

    slm hocam ben 38 yaşındayım.Vücut geliştirme sporuyla uğraşıyorum.Kas gelişimi için kısa süreli [ 1-2 ay ] testesteron iğnesi yaptırmak istiyorum .Acaba böle kısa süreli kullanımlarda fayda sağlar mı 1-2 aylık kullanım sonucunda bu iğnenin yan etkileri görülme riski nedir . Siz bu iğneden yaptırmam konusunda bir fikir verirseniz çok sevinirim saygılarımla

    • Dr. İ. Can Çiftçi dedi ki:

      Fayda sağlar ama yanında artan prostat kanseri riskinden depresyona, karaciğer değerlerinin bozulmasından kullanım sonrası hormonal bozukluğa kadar birçok problem ile karşı karşıya kalırsınız. Durum böyle olunca temiz bir şekilde egzersiz yapmak ve sabretmek en mantıklı seçim.

      Mutlu ve sağlıklı günlere!

  7. Abdullah yıldız dedi ki:

    Can bey merhaba,
    Soya bitkisi tabanında hazırlanan bir diyet programı uyguluyorum. 2 öğün sadece bu besinden alıp 1 öğün normal besleniyorum. Düzenli olarak haftada 3 veyahut 4 gün spor yapıyorum. 3 senedir herhangi bir yan etki ve olumsuzluk yaşamadım. Ama yazınızı okuyunca aklıma soru işaretleri ve acabalar geldi. Soya hakkında bilgi verebilir misiniz? Uzun süreli kullanımlarda testosteron seviyesini % kaç etkiler? Şimdiden teşekkür ederim.

    • Dr. İ. Can Çiftçi dedi ki:

      Sonucu öngörmek güç. Yani yüzde verebilmem imkansız. Ama uzun vadede düşüş yaşayacağınız kesin. Daha dengeli beslenmenizi tavsiye ederim.

      Mutlu ve sağlıklı günlere!

  8. Yiğit D. dedi ki:

    Hocam yazı çok güzel olmuş elinize sağlık.Şunu sormak istiyorum acaba testosteron artışının akneye dönüşümünde etkili olan genetik yatkınlık/zayıflık mıdır çünkü gençlerin hepsinde görülmüyor ancak bende mevcut

    • Dr. Can Çiftçi dedi ki:

      Bu aslında hormon dönüşümü, derinin durumu ve diğer birçok yapısal özelliğe bağlı. Bu sebeple tek başına hormonal düzene bağlamak yanlış.

      Mutlu ve sağlıklı günlere!

Yazıya Yorum Yap

Makale konusu ile ilgili eklemek istediğiniz, sormak istediğiniz veya düzeltmek istediğiniz herhangi bir konuda yorum yapabilirsiniz...

Yorumu Gönder


close more
Dr. Can Çiftçi
close

Ne yapmak istiyorsun?

search