Çok Yedim! Ne Yapmalıyım?

Şimdi sakin ol ve elindeki nutellayı yere bırak!

Hollywood tarzı bir başlangıç ile yazıya başlamak sanırım bu konu için oldukça mantıklı çünkü aşırı beslenmeyi bize miras olarak bırakan yegane kültür Hollywood. Bu mirasın sonuçları ise kaçınılmaz.

Bu yazıda bayram, eğlence gibi aşırı yemek yenilen günlerden sonra sık sorduğunuz “çok yedim ne yapacağım?” sorusunu cevaplayacağım.

Hazırsanız başlıyoruz!

Aşırı beslenme: Neden?

Aşırı beslenme durumunu tek seferlik ara ara tekrarlayan ve devamlı olarak ikiye ayırmakta fayda var. Zira aşırı beslenme alışkanlığı oldukça geniş bir konu ve organik/psikiyatrik birçok sebebe bağlı olabilir.

Şuan konumuz aşırı beslenmenin tek seferlik ara ara tekrarlayan tipi.

Tek seferlik ara ara yapılan aşırı beslenme genel olarak kötü kontrol mekanizması, motivasyon, diyet dizaynı ve daha birçok husus ile alakalı olabilir. Bu sebepleri tek tek incelemekte fayda var.

Kötü kontrol mekanizması:

Bireylerin küçük dikkat dağınıklıkları, duygu durumlarındaki değişimler beslenme kontrolünde büyük aksaklıklara sebep olabilir. Bu tip bireyler genelde sık sık diyet yapan ama başarıya ulaşamayan grupta olmakla beraber kesin bir profil oluşturmak oldukça zor.

Kötü kontrol mekanizmasına bağlı olarak oluşan aşırı beslenmede yapılacak yegane şey ise çevreye, dikkat dağınıklıklarına ve duygu durum değişikliklerine hazırlıklı olmak. Daha önceden böyle bir deneyimi olan birey ileride benzer bir durum yaşamamak için kendini koşullamalı ve çevresine bu konu hakkında bilgi vermelidir. Zira birçok insan meydana gelen değişikliklerin ve oluşan zaafların o an farkında olmuyor.

Ayrıca hayır demeyi bilmek ve çevresinin etkisi altında kalmamak diyetin devamı ve aşırı yemek yemek için oldukça önemli.

Diyet yapan kişilerin bir anda diyeti bozması “Tamam artık diyeti bozdun. Bozmuşken tam boz!” havası yaratıyor.

Kötü motivasyon:

Yine uzun süre diyet yapan bireylerde sık karşılaştığım kötü motivasyon aslında mental yorgunluk yada başarısızlık hissinin bir karşılığı. Bu tip durumlarda meydana gelen tek seferlik kötü beslenmelerin devamı geliyor ve kötü beslenme alışkanlığı tekrardan yerleşiyor.

Kötü motivasyona bağlı oluşan aşırı beslenmede asıl dikkat edilmesi gereken şey sebebi yani olumsuz düşünceleri ve başarısızlık düşüncesini ortadan kaldırmak.

Bu durumda izlenecek adımlar ise diyetin tekrardan kontrol edilmesi, yeni hedefler ve hedeflere bağlı ödüller koyulması olacaktır. Eğer bir hekim kontrolündeyseniz kendisiyle iletişime geçmeniz ayrıca mantıklı olacaktır.

Diyet dizaynı:

Kötü diyet dizaynı hem mental hemde metabolik olarak sizi yıpratır ve diyete devam edemez hale getirir. Bu yıpranma hissi ayrıca sık sık aç hissetmenize, açlığınızın şiddetinin dayanılmaz hale gelmesine sebep olabilir.

Bu tip durumlar içerisinde bir bireyin kötü beslenmemesi neredeyse imkansız. Eğer diyete başladığınız günden bu yana sürekli kötü hissediyor, aşırı ve ani gelen açlık hissi ile karşılaşıyorsanız diyet dizaynını tekrardan gözden geçirmeniz gerekebilir.

Çok yedim! Ne yapmalıyım?: Öneriler

Bir önceki gün aşırı beslenmiş olabilirsiniz. Bunu ne ilk siz yaşadınız ne de son siz olacaksınız. Endişe etmeyin ve önerilerime kulak verin. Bu şekilde en az kayıpla durumu atlatabiliriz.

Aşırı egzersiz yapmayın

Yemeği fazla kaçıran bireyler genel olarak aldıkları kalorileri yakabilmek için aşırı egzersiz yaparlar. Bu inanış aslında tamamen yanlış. Çünkü eğer gerçekten yemeği fazla kaçırdıysanız spor ile yakabileceğinizden daha fazla kalori almışsınız demektir.

Yapacağınız şey her zamanki gibi egzersiz yapmak ve aşırıya kaçmamak.

Kişiler aşırı beslenme alışkanlığını egzersiz ile telafi edebildiklerini düşündüğü anda diyetleri tehlikeye girer. Çünkü eğer kötü beslenmeyi fazla egzersiz yapmak ile düzeltebiliyorsan doğru beslenmeye ihtiyacın yoktur. Bu düşünce diyette zorlanan bir bireyin aklına kolayca yatar.

Durum tabi ki tamamen farklı. Kötü beslenmenin etkilerini egzersiz ile asla vücudunuzdan atamazsınız.

Normal temponuza dönün

Bazen ani kararlar ile işleri yoluna koymaya çalışmak faydadan çok zarar sağlar. Zira aşırı beslendikten sonra uzun süre aç kalmak, normalden az beslenmek sonraki günlerde daha aç hissetmenize ve mutsuz olmanıza sebep olur.

Kilo almayacaksınız

Sadece bir gün kötü beslenmeniz kilo almanıza sebep olmaz. Zira tek günlük fazla kalori alımı çoğu zaman yağ üretimi için yeterli kalori fazlasını oluşturamaz.

Burada dikkat etmeniz gereken yegane şey tek günlük kötü beslenmenin kötü beslenme alışkanlığına dönüşmemesi.

İnsanlar yukarıda da bahsettiğim gibi bir kez diyetlerini bozduktan sonra tekrardan diyete geri dönmekte ciddi şekilde zorlanıyorlar. Aslında tek öğünlük kötü beslenme ile kaybedilen ciddi bir şey yok.

Rebound açlığa dikkat edin

Rebound kelime anlamı olarak geri tepme yada yankı olarak tanımlanabilir. Rebound açlık ise kötü beslenme sürecinden sonra hızla yükselen kan şekeri sonrası hızla düşen kan şekeri sebepli hissedilen açlıktır.

Kötü beslenme sonrası rebound açlık ile sık karşılaşır ve doğru davranış tipi ile aşırı beslenmeden kayıpsız bir şekilde atlatabilirsiniz.

Yapmanız gereken en önemli şeyler kendinize beslenmeye başlamadan önce zaman tanımak, bu sürede sıvı tüketmek ve yavaş beslenmek olacaktır.

Sonuçlar

Birçok insan belirli aralıklarla kötü beslenebilir. Genelde beslenmesine dikkat eden, diyet yapan ve bu konuda takıntılı olan bireyler kötü beslendiğini fark eder -yada öyle olduğunu düşünür- ve düzeltmeye çalışır.

Bu durumda düzeltilecek bir şey olmamakla beraber yapılacak tek şey hareket doğru beslenme alışkanlığını devam ettirmeye çalışmaktır.

Burada size sihirli formüller vermediğimin farkındayım ve ne yazık ki aşırı yemenin etkilerini giderecek bir süpriz formül yok.

Çok yediğinizi kabullenebiliyorsanız neyi nerede nasıl yapacağınızı biliyor ve kendinize, diyetinize saygı duyuyorsunuz demektir. Bu saygıyı bozmamak ve kaldığınız yerden doğru beslenmeye devam etmemiz ana amacınız olmalı.

Doğru beslenme yöntemini bulmak ve kontrolsüz açlıkları azaltmak için kilo vermek istiyorum adlı yazımı ayrıca inceleyebilirsiniz.

Tüm Kaloriler Eşit Mi?

Birçok insan artık tükettiği besinin kalorisini yakından takip ediyor. Burada gözden kaçan bir nokta olduğunu düşünüyorum. Kalori sadece “kalori” midir? Soru size garip gelebilir. Çocukken size sık sorulan (en azından bana sık soruluyordu) bir kilo demir bir kilo pamuk ile aynı ağırlıkta mıdır? sorusunu hatırlayın. Bu önermeye çok benzeyen ama bu önerinin tam tersi sonuca […]

Düşük Karbonhidrat vs Düşük Yağ: Hangisi Tercih Edilmeli?

Diyet sistemleri geliştikçe kilo vermek ve sağlıklı bir hayata adım atmak isteyen insanların seçenekleri çoğalıyor. Her zaman olduğu gibi çoğalan sebepler ise daha fazla kararsızlığa sebep oluyor. Burada asıl düşündüren nokta ise diyette hangi besin maddesini kısıtlamanın doğru olduğu ile ilgili. Bu yazıda kilo vermek isteyen insanların diyetinde hangi besin maddesini kısıtlaması gerektiğinden bahsedip, düşük […]


Yazıya Yorum Yap

Makale konusu ile ilgili eklemek istediğiniz, sormak istediğiniz veya düzeltmek istediğiniz herhangi bir konuda yorum yapabilirsiniz. Saygı kuralları çerçevesinde ve düzgün Türkçe ile kaliteli bir biçimde oluşturulmamış yorumlar dikkate alınmayacaktır.

Yorumu Gönder


close more_vert
Dr. Can Çiftçi
close